Szmaragd

Beryle

Właściwości fizyczne.

Beryl ma niezbyt wyraźną łupliwość równoległą do ściany podstawowej i do ścian słupa. Przełam nierówny, często muszlowy. Twardość 7,5 – 8. Gęstość 2,6 – 2,8 g/cm3. Zwykły beryl jest najczęściej barwy bladozielonej, żółtawej lub szarawobiałej. Odmiany przezroczyste są zielone, niebieskie, żółte, różowe lub bezbarwne. Połysk jest szklisty.

Beryl jest optycznie jednoskośny. Dyspersja jest słaba. Stopień dychroizmu zależy od barwy; szczególnie silny jest u szmaragdu. Dychroizm, występujący najczęściej w kierunkach prostopadłych do głównej osi kryształów, zależy od barwy kamienia.

Niskie współczynniki załamania światła i niska dyspersja berylu wpływają na jego stosunkowo słaby połysk i brak ognia. Przezroczyste odmiany są cenione głównie dla swojej pięknej barwy.

Występowanie.

Beryl jest najpospolitszym minerałem zawierającym pierwiastek beryl. Po II Wojnie Światowej wzrosło zainteresowanie tym minerałem w związku ze stosowaniem pierwiastka berylu jako domieszki do różnych stopów oraz w związku ze stosowaniem energii atomowej. Spowodowało to bardzo znaczne zwiększenie wydobycia berylu i odkrycie nowych jego złóż. Największe złoża berylu znajdują się w Ameryce Północnej (Stany Zjednoczone i Kanada) i Południowej (Kolumbia, Brazylia, Argentyna) oraz w różnych częściach Afryki (Zair, Egipt, Uganda, Afryka Południowa, Namibia, Madagaskar) oraz w Rosji, Indiach, południowej Australii. W niewielkich ilościach beryl występuje również w Europie: w Portugalii, Hiszpanii, Niemczech, Rumunii, Norwegii i Włoszech.

Beryl najczęściej występuje w granitowych żyłach pegmatytowych, na ścianach próżni w granitach, w skałach przeobrażonych pneumatolitycznie (grejzeny), a także jako składnik niektórych skał metamorficznych (łupki mikowe, przeobrażone wapienie), oraz w złożach wtórnych w piaskach i żwirach.

Beryle spotyka się również w granitowych masywach Dolnego Śląska. Na ogół są to jednak beryle nieprzezroczyste. Występują one głównie w pegmatytach granitowych np. w okolicach Strzegomia. Koło Ząbkowic Śląskich spotyka się kryształy barwy żółtawej lub niebieskozielonej, dochodzące do kilkunastu centymetrów długości.

szmaragdy

Spośród szlachetnych odmian berylu najwyżej ceniony jest szmaragd. Jest to kamień o intensywnej barwie zielonej, przezroczysty do przeświecającego. Występujące zwykle w szmaragdach wrostki odgrywają dużą rolę przy odróżnianiu szmaragdów naturalnych od syntetycznych oraz od innych podobnych kamieni.

Dodaj komentarz